Geografske karakteristike Martinaca

Martinci su jedno od najvećih sela sremskomitrovačke opštine. Izgrađeni su na granici diluvijalne terase inundacione ravni Save zapadno od Sremske Mitriviie. Kroz njih prolazi put Mitrovica-Šid, a severno su pruga i autoput istog pug Mitrovica -Šid, a severno su pruga i autoput istog pravca. Martinci su od Mitrovie udaljeni 14 km.

Atar sela ima površinu od 66,7 km2 i najveći je u opštini. On se na zapadu graniči hatarima Bosuta i Kuzmina, na severu sa hatarom Čalme, a na istoku hatarom Laćarka. Južnu granicu čini reka Sava. Godine 1991. u selu je živelo 3.663 stanovnika. pa je aritmetička gustina naseljenosti bila 54,9 stan./km2.

Okolinu Martinaca grade dve geološke formacije, lesoidne gline ili akvatični lesovi na severu i aluvijalni nanosi (peskovi i gline) na jugu. Granica između njih proteže se južno od sela pravcem istok-zapad. Lesoidne gline grade diluvijalnu terasu, a aluvijalni nanosi aluvijalnu ravan. To su dve jedine geomorfološke celine u hataru. Visine terase, na severu hatara, su oko 90 m, a na jugu oko 81m. Aluvijalna ravan je niža tek za metar do dva i granica između njih je na terenu teško uočljiva. Ovi tereni su veoma zaravnjeni i sa malo mprooblika reljefa. Samo na južnom delu aluvijalne ravni je više plitkih tragova rečnih korigga.

Južnom granicom hatara protiče reka Sava i to je naJveći hidrološki objekat na ovom području. Ona je ograđena nasipom visokim 2 do 3m, koji sprečava šire razlivanje visokih voda. Nebranjeni deo aluvijalne ravni širok je samo nekoliko stotina metara. Reci je prepuštena veća površina samo na potesu Poloj, koji je uklješten unutar jednog rečnog meandra. Ostali površinski hidrološki objekti su drenažni kanali. Dva velika kanala protežu se granicama hatara. Na severu je lateralni Generalni kanal, a na zapadu je kanal Gat ili Barkut - Šidina. On prikuplja vode svih potoka na zapadnoj periferiji Fruške gore. Za dreniranje ovih terena značajniji je Generalni kanal koji prikuplja deo freatskih voda koje se slivaju sa Fruške Gore. Mreža lokalnih drenažnih kanala nezavisna je od njega. Ona prikupljene vode sprovodi ka jugu, ka crpnoj stanici koja ih prebacuje u Savu.

Površina pod prirodnom vegetacijom je malo. Šume zauzimaju samo 191 ha ili 2,9 % hatara. Najveći kompleksi su na nebranjenom delu aluvijalne ravni, a manje površine su na njenom branjenom delu. Pod pašnjacima je 61 ha, a pod močvarama i trsticima oko 5,6 ha, što je ukupno 1,0 % površine hatara. I ove površine su na najnižim terenima.

U severnom delu hatara, gde su se zemljišta formirala pod većim uticajima podzemnih voda koje pritiču iz pravca Fruške gore, formirane eu livadske crnice karbonatne. One, ne zauzimaju velike površine. Južšde od njih, gde suti uticaji slabiji formirani su černozemi sa znacima ranijeg zabarivanja, a unutar njih i černozemi karbonatni. To je deo hatara severno od sela. U okolini sela, gde je diluvijalna terasa niža a freatske vode pliće, formirani sučernozemi sa znacima oglejavanja u lesu, ritske crnice karbonatne. Uz Savu, na aluvijalnoj ravni dominiraju ritske crnice beskarbonatne.

Prilikom razvoja sela nije bilo bitnijih ograničavajućih faktora. Martinci su na idealno ravnoj diluvijalnoj terasi na kojoj su freatske vode dovoljno duboko da ne smetaju gradnji kuća. Na jugu je selo omeđeno inundacionom ravni, a od kraja 19. veka omeđeno je na severu železničkom prugom. Prostran hatar dozvolio je malu gustinu gradnje pa su prostori između ulica, odnosno okućnice veliki. Selo je organizovano identično kao i dva njegova suseda. Dve duge ulice imaju pravac sever-jug i spajaju dve geo morfološke celine. To indicira da su poljoprivredni razlozi bili presudni za organizaciju sela. Jedna poprečna ulica trasirana je duž druma Mitrovica -Šid, a druga je severnije od nje. Martinci imaju oblik dvogubog krsta i rešetkastu strukturu. Tokom poslednjih stotinak godina dogodile su se minimalne promene u morfologiji naselja. Inertnost u razvoju ilustruje i činjenica da je ovde malo novih kuća. Sve javne zgrade su u glavnoj ulici (kojom prolazi drum) ili u njenoj neposrednoj blizini. Na raskrsnici te ulice sa jednom poprečnom, Železničkom ulicom, su zadružni dom, škola, crkva, zdravstvena stanica i sve ostale javne zgrade. 

Zircon - This is a contributing Drupal Theme
Design by WeebPal.